Discover

Γιατί τα παιδικά βιβλία χρησιμοποιούν περισσότερο πρωταγωνιστές ζώα;

Τα παιδικά βιβλία είναι οκτώ φορές πιο πιθανό να έχουν ως πρωταγωνιστές ζώα παρά άτομα που ανήκουν σε μειονότητες

Το 2018, σύμφωνα με μελέτη που έγινε στο Ηνωμένο Βασίλειο, οι εκδότες δήλωσαν ότι το 38% των βιβλίων τους είχαν ως κεντρικούς ήρωες ζώα ή άψυχα αντικείμενα, πράγμα που σημαίνει ότι τα παιδιά ήταν σχεδόν οκτώ φορές πιο πιθανό να συναντήσουν ως κεντρικό χαρακτήρα ένα ζώο και όχι έναν άνθρωπο που δεν είναι λευκός.

Σύμφωνα με τη μελέτη, μόλις το 4% των παιδικών βιβλίων είχαν μαύρους, ασιατικούς ή μειονοτικούς εθνικούς πρωταγωνιστές ‒ μια μικρή βελτίωση σε σχέση με το 1% που είχε καταγραφεί το 2017. Αυτή η επιμονή στα ζώα, γράφουν οι συγγραφείς της έκθεσης, «εκτρέπει την προσοχή, τις ενέργειες και τις προσπάθειες των ενδιαφερομένων από την αντιμετώπιση του πραγματικού ζητήματος».

Παιδιά διαβάζουν βιβλία

Το ποσοστό αυξάνεται ανά τα χρόνια

Δύο χρόνια μετά τη μεγάλη αποκάλυψη ότι μόνο το 1% των βρετανικών παιδικών βιβλίων παρουσίαζαν έναν κύριο χαρακτήρα που ήταν μαύρος, ασιατικός ή μειονοτικός, η αναλογία αυξήθηκε στο 5%, σύμφωνα με νέα ανάλυση. Ωστόσο, ένα παιδί από εθνικό υπόβαθρο μειονότητας είναι πολύ πιο πιθανό να συναντήσει ως πρωταγωνιστή ένα ζώο όταν διαβάζει βιβλίο από έναν κύριο χαρακτήρα που ανήκει στην εθνικότητά του.

Ο αριθμός στα παιδικά βιβλία που εμφάνισαν μαύρους, ασιατικούς ή μειονοτικούς εθνοτικούς χαρακτήρες αυξήθηκε επίσης στο 10%, από 7% το 2018 και 4% το 2017. Αυτό βέβαια είναι ακόμη πολύ μακριά από το 33,5%, που είναι το ποσοστό των παιδιών ηλικίας δημοτικού σχολείου που προέρχονται από εθνοτική καταγωγή μειοψηφίας.

«Είμαστε ικανοποιημένοι που συνεχίζει να ανεβαίνει, χρόνο με τον χρόνο, αλλά το σημείο εκκίνησης ήταν τόσο χαμηλό. Και πρέπει να διασφαλίσουμε ότι η αυξητική τάση δεν θα μας κάνει να εφησυχάσουμε ή να νιώθουμε σαν να έχουμε πετύχει τον στόχο μας», σχολίασε η Farrah Serroukh, που διευθύνει το πρόγραμμα CLPE. «Θέλουμε να ενθαρρύνουμε τον εκδοτικό κλάδο να συνεχίσει να αγωνίζεται για το καλύτερο», συνέχισε.

«Δεδομένου ότι η παρουσία εθνοτικών μειονοτήτων αποτελεί ένα πολύ μικρό ποσοστό των πρωταγωνιστών, αυτά τα στοιχεία που αναφέρθηκαν αυτοπροσδιορίζουν περαιτέρω τους τρόπους με τους οποίους η υποεκπροσώπηση μπορεί να επηρεάσει την ταυτότητα του αναγνώστη και να διαμορφώσει την προοπτική του», αναφέρει η έκθεση.

Διπλασιασμός στους έγχρωμους συγγραφείς 

Μια δεύτερη αναφορά για την ποικιλομορφία, από την οργάνωση Book Trust για παιδιά, διαπίστωσε μια μικρή αύξηση στον αριθμό των έγχρωμων ατόμων που εργάζονται ως συγγραφείς και εικονογράφοι στο Ηνωμένο Βασίλειο τα τελευταία δύο χρόνια. Το 2019 ήταν λίγο κάτω από το 9% το ποσοστό των παιδικών συγγραφέων και εικονογράφων που ήταν έγχρωμοι, δημιουργώντας το 7% των τίτλων. Το 2017, το 6% των συγγραφέων και εικονογράφων πίσω από το 4% των τίτλων που κυκλοφόρησαν ήταν έγχρωμοι. Ο αριθμός των έγχρωμων συγγραφέων και εικονογράφων διπλασιάστηκε κατά τη διάρκεια του 2020, σε 24, αλλά η έκθεση σημειώνει ότι σχεδόν οι μισοί από αυτούς προχώρησαν σε αυτοέκδοση των βιβλίων τους ή ότι δημοσιεύτηκαν από έναν «υβριδικό» εκδότη.

Κοριτσάκι κόκκινο φουστάνι

«Black Lives Matter»: Πόσο επηρέασε τους εκδοτικούς

«Τα πράγματα πηγαίνουν προς τη σωστή κατεύθυνση, αλλά χρειάζεται πολύς χρόνος για να αλλάξουν και χρειάζονται πολλοί να συνεργαστούν γι’ αυτό», δήλωσε ο Jill Coleman, διευθυντής παιδικών βιβλίων στο Book Trust.

«Νομίζω ότι υπήρξε μια αρκετά μεγάλη αλλαγή στη στάση των ανθρώπων, λόγω όλων όσων συνέβησαν από τη δημοσίευση της τελευταίας έκθεσης, ιδίως εξαιτίας του Black Lives Matter, το οποίο πραγματικά επηρέασε τους εκδότες. Έτσι, αυτοί έχουν διαφορετική στάση τώρα, ενδιαφέρονται πολύ να κάνουν αλλαγές και γνωρίζουν ότι η κατάσταση δεν είναι καλή», συνέχισε.

Η Book Trust προσκαλεί τον εκδοτικό κλάδο να αυξήσει τον αριθμό των έγχρωμων δημιουργών στο Ηνωμένο Βασίλειο σε 13% έως το 2022, όταν θα δημοσιεύσει την επόμενη έκθεσή της.

Η Sarah Crown, διευθύντρια λογοτεχνίας στο Arts Council England, η οποία χρηματοδότησε την έκθεση CLPE, δήλωσε ότι οι τακτικές έρευνες ήταν «κρίσιμες για την αντιμετώπιση ιστορικών ανισορροπιών και έλλειψης ευκαιριών».

«Ενώ είναι ενθαρρυντικό να βλέπουμε συνεχή βελτίωση τα τελευταία τρία χρόνια, υπάρχει πολλή δουλειά που πρέπει να γίνει για να διασφαλιστεί ότι όλα τα παιδιά θα μπορούν να δουν τους εαυτούς τους σε παιδικά βιβλία που διαβάζουν και ότι η παιδική εκδοτική βιομηχανία θα αντικατοπτρίζει την ποικιλομορφία της Βρετανίας του 21ου αιώνα», κατέληξε.

Μήπως πρέπει να δούμε τι γίνεται και στην Ελλάδα του 21ου αιώνα;

Με πληροφορίες από theguardian.com

Διαβάστε επίσης: «Η καμηλοπάρδαλη Χαραλαμπία», του Μάκη Τσίτα

ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ

Η οθόνη σε ρόλο babysitter – Τι γίνεται όταν τα παιδιά μένουν με τους παππούδες

Οι παππούδες και οι γιαγιάδες είναι λίγο πολύ γνωστό πως κακομαθαίνουν τα παιδιά καθώς αφήνουν τα εγγόνια να κάνουν όσα απαγορεύουν οι γονείς, να...

Πώς θα κρατήσετε δροσερά τα μωρά σας το καλοκαίρι

Τις μέρες του καλοκαιριού ο υδράργυρος «χτυπάει» κόκκινο. Η ζέστη είναι αφόρητη για όλους, και ειδικότερα για τα μωράκια που είναι ευαίσθητα σε αυτή, πρέπει να βρούμε τρόπους για...

H επιλόχειος κατάθλιψη «χτυπά» και τους μπαμπάδες

Μετά τη γέννηση ενός μωρού δεν είναι μόνο οι μητέρες αλλά και οι μπαμπάδες που μπορεί να παρουσιάσουν κατάθλιψη. Μία νέα έρευνα, δημοσιευμένη στο περιοδικό...

Φώτης Δούσος: Ένας πολυτάλαντος συγγραφέας

Αν κάποιος γνωρίσει τον Φώτη Δούσο ή απλά γκουγκλάρει το όνομά του και ρίξει μια ματιά σε όσα κάνει θα αντιληφθεί αμέσως ότι δεν...

Τι πραγματικά κάνουν οι έφηβοι στο lockdown

Τι κάνουν οι έφηβοι στο σπίτι κατά τη διάρκεια της καραντίνας; Κατά πόσο χρησιμοποιούν τα social media και πόσο τους έχει δυσκολέψει η τηλεκπαίδευση; Αν...